Juni 2016 – De Britse streetart-kunstenaar Banksy is omgeven door mysteries. Expositie van 18 juni t/m 08 januari 2017 in Beurs van Berlage in Amsterdam.
Columnist Jerry Goossens doet een poging het mysterie een beetje te ontrafelen.

Op 13 oktober 2013 bouwde een al wat oudere man een marktkraampje op aan de rand van Central Park in New York. Hij hing het vol schilderdoeken van bescheiden formaat, waarop met een spuitbus bekend werk van de Britse graffitikunstenaar Banksy was aangebracht. Prijs per canvas: 60 dollar. De man wachtte op een klapstoel naast zijn stalletje op klandizie.

New York, bakermat van de streetart, was in de ban van Banksy. Twee weken eerder was de kunstenaar in de stad neergestreken en sindsdien had hij elke dag een kunstwerk in de openbare ruimte achtergelaten. Tevoren werd niet bekendgemaakt wáár. Het kon een afbeelding van een rat zijn op blinde muur in Queens, maar evengoed de laadruimte van een vrachtwagen, waarin Banksy een paradijselijke, museale kijkkast had gebouwd. Iedere dag een nieuwe verrassing, die na ontdekking via sociale media wereldkundig werd gemaakt, waarna de liefhebbers massaal toestroomden om het wonder met eigen ogen te zien, voor het ten prooi viel aan de witkwast of uit de muur werd gezaagd om verkocht te worden. Banksy-manie in New York.

Toch duurde het tot laat in de middag voor de man bij Central Park zijn eerste doekje had verkocht. Een passerende vrouw wilde er wel een hebben, maar alleen voor de helft van de prijs. Even later kocht een Nieuw-Zeelandse toerist er twee. En vlak voor het kraampje werd afgebroken, gingen er nog een paar van de hand. Aan het einde van een lange verkoopdag had de man met het grijze haar en het witte petje een omzet van 450 dollar gedraaid.

Enkele uren later werd een video op de officiële Banksy-website geplaatst waaruit bleek dat de man met de pet geen goedkope reproducties of vervalsingen had verkocht, maar gesigneerde originelen met een marktwaarde van 250.000 dollar per stuk en de groeten van de meester zelf.

Guerrillakunst
De Rotterdamse punkband Rondos, bestaande uit kunstacademiestudenten, bracht in 1980 een nummer uit, getiteld Black And White Statement, waarin ze een pleidooi hielden voor graffiti als revolutionaire, gedemocratiseerde kunstvorm. Niet langer het domein van culturele snobs, maar de stem van het volk, in stift en spuitbus vertolkt op muren, viaducten en flatgebouwen. Let wel, dit was enkele jaren vóór de explosie van spuitbusverf via de opkomende hiphopscene gemeengoed zou worden in alle steden van de wereld.

Of Banksy de Rondos ooit gehoord heeft, is buitengewoon twijfelachtig. Maar het lijkt alsof hij zich de boodschap van de Rotterdammers ter harte heeft genomen. Zijn guerrillakunst, anoniem vervaardigd op openbare plekken, is veelal maatschappelijk betrokken of heeft een politieke lading. Anders dan bij veel moderne kunst hoef je niet naar de betekenis te raden. Zo vervaardigde Banksy een staand portret van wijlen Apple-visionair Steve Jobs, met een Macintosh-monitor in zijn hand en een plunjezak op zijn rug. Het werk werd achtergelaten in de jungle, het inmiddels ontruimde tentenkamp in Calais, van waaruit duizenden illegale immigranten de oversteek naar Engeland probeerden te maken. Jobs biologische vader – hij werd bij geboorte geadopteerd door een Californisch echtpaar – was een Syrische vluchteling uit de stad Homs, een plaatsnaam die we inmiddels associëren met de verschrikkingen van IS en Assad. Door de meest iconische ondernemer van de 21ste eeuw als vluchteling af te beelden, en op die plek, maakte Banksy een niet te missen punt.

Banksy’s ware identiteit is wonderlijk genoeg nog altijd niet onthuld. Ook dat zou je een kunststukje kunnen noemen. Dankzij spionerende overheden en onze eigen bereidheid persoonsgegevens weg te geven aan bedrijven als Google en Facebook, lijkt privacy een archaïsch begrip. Er wordt weliswaar aangenomen dat Banksy de graffitinaam is van Robin Gunningham is, een veertigplusser uit Bristol. Zelfs als dat waar zou zijn, onttrekt Banksy zich aan de supersterrencultus die moderne kunst aankleeft. Want Banksy mag wereldberoemd zijn, Robin Gunningham (of hoe hij ook mag heten) kan in elke kroeg van de wereld ongestoord een biertje drinken.

Spuitmallen
Die paradox vertaalt zich ook in zijn kunst. Banksy’s werk is direct herkenbaar. Maar omdat hij veel met stencils werkt – zelf uitgesneden spuitmallen, die eindeloze reproductie mogelijk maken – is van een echte signatuur, een unieke toets, geen sprake. Wie thuis een Banksy aan, of beter óp de muur wil hebben, hoeft alleen het stanleymes er bij te pakken en de kussende agenten of het meisje met de ballonnen netjes uit te snijden. Even met de spuitbus eroverheen en het resultaat is niet van echt te onderscheiden. Temeer omdat de kunstenaar bij gelegenheid zijn eigen werk als vervalsing op de markt brengt, voor de alleszins schappelijke prijs van 60 dollar.

Dat Banksy’s antikunst van straat is gehaald en notabene onder de titel Keep it real wordt tentoongesteld in de Beurs van Berlage, kathedraal van de vrije markt, is ironie ten top. In zekere zin zou je het zelfs de cynische ontkenning van zijn artistieke integriteit kunnen noemen. Ontdaan van zijn oorspronkelijke context in de openbare ruimte, blijven er vermakelijke plaatjes over. ‘De bedragen die mijn werk opbrengt geven een ongemakkelijk gevoel’, zegt Banksy in een per e-mail afgenomen interview met The New Yorker. ‘Ik geloof niet dat het mogelijk is kunst te maken over armoede in de wereld om vervolgens je zakken te vullen. Dat is té ironisch, zelfs voor mij. Ik vind het geweldig hoe het kapitalisme zelfs zijn vijanden weet in te kapselen.’

The Art of Banksy, van 18 juni t/m 08 januari 2017 in Beurs van Berlage in Amsterdam. Meer info en tickets op theartofbanksy.amsterdam
Bron: AD

Tegelijkertijd is Banksy ook te zien bij: Moco Museum
Museumplein Amsterdam Honthorststraat 20 1071 DE Amsterdam

Banksy: Laugh Now

April 9, 2016 until January 31, 2017
On the ground floor you will find the elaborate Banksy “Laugh Now” exhibition. The exhibition contains around 50 original works by Street Art-legend Banksy.

Moco museum is displaying all his famous works like Laugh Now, Barcode, Girl with Balloon, Kids on Guns, Pulp Fiction, Flower Thrower, Monkey Queen, Kate Moss, Bomb Hugger, Soup Can and many more.The main piece during this exhibition is the painting “Beanfield”, which is 2,5 x 3,5 meters. This piece has not been on display since 2009. A very important canvas that characterises Banksy as an activist artist. Banksy is well known for his outdoor art. You can find his pieces of street art all around the world. In London you can even buy maps marking the locations where you can find these pieces of art, which are mostly protected. Not everyone knows that Banksy also makes art for indoors. Original and unique works on canvas, wood and paper.

At Moco museum you will find his indoor art, owned by collectors who bought these pieces at Banksy’s exhibitions in the past. There are also a few pieces at Moco that were rescued from the rubble of buildings that were torn down.
Meer info: http://www.mocomuseum.com/exhibitions/

MEER NIEUWS >>

 

Delen met: